Cửa Vạn - Làng chài trong lòng di sản Vịnh Hạ Long

Khi nghe cái tên “làng chài” ai cũng nghĩ đó là 1 ngôi làng như bao ngôi làng khác, sống bằng nghề đánh bắt hải sản, nằm trên 1 đảo nhỏ. Nhưng khi tận mắt chứng kiến, mới vỡ lẽ, làng chài này được tạo nên từ những ngôi nhà liêu xiêu, kèo cột vào nhau dựng trên biển, có những căn dựa vào vách núi, có những căn nằm giữa biển…


Từ bao đời nay, tồn tại trong lòng di sản Vịnh Hạ Long là đời sống của các ngư dân làng chài Cửa Vạn. Khác với cuộc sống trên cạn, mọi hoạt động của người dân nơi đây gắn liền với sông nước.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long 
Làng chài Cửa Vạn hiện là nơi sinh sống của 176 hộ,
với trên 750 nhân khẩu, hầu hết sống bằng nghề chài lưới.

Làng chài Cửa Vạn có nguồn gốc từ hai làng chài cổ là Giang Võng và Trúc Võng, cùng với các hòn đảo, trở thành một bộ phận cấu thành Vịnh Hạ Long, nay thuộc địa phận phường Hùng Thắng (TP Hạ Long). Làng chài Cửa Vạn hiện là nơi sinh sống của 176 hộ, với trên 750 nhân khẩu, hầu hết sống bằng nghề chài lưới. Cả làng chài được bao bọc bởi 1 khung cảnh thiên nhiên rộng lớn, bởi núi đá chập chùng, nước biển thăm thẳm và bầu trời trong xanh.

Trên mặt nước bồng bềnh, những chiếc thuyền nhà kết liền với nhau và nhà này sang nhà kia trên một chiếc cầu nhỏ bắc ngang. Chiếc thuyền vừa là nhà, vừa là phương tiện kiếm sống nay đây mai đó. Sáng ra Cửa Dứa, chiều về Cống Đông, mai đã ra tận Cát Bà, Ngọc Vừng, Cô Tô… Trời yên, biển lặng, dân chài neo thuyền, thả lưới, buông câu, bắt tôm cá. Biển động, sóng to thì vào hang, về đất liền cư trú đợi lúc bình yên. Rất nhiều du khách đều bị cuốn hút bởi vẻ đẹp riêng của làng chài. Những ngôi nhà thuyền nổi lênh cùng những chiếc bè thả cá, đan xen nhau, con người Cửa Vạn bình dị, chân chất mà mến khách vô cùng.

Nhiều đời nay, làng chài Cửa Vạn mù chữ. Mấy năm lại đây mới có lớp học. Trên diện tích 150m2 được neo đậu dưới chân núi Ngọc, trường học của làng chài vẻn vẹn chỉ có bốn phòng học và một vài phòng nhỏ dành cho giáo viên. Không tiện nghi, cũng không khang trang nhưng trường học lúc nào cũng nhộn nhịp những bước chân thoăn thoăn, những gương mặt hồ hởi tới trường.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long
Cả làng chài được bao bọc bởi 1 khung cảnh thiên nhiên rộng lớn, 
bởi núi đá chập chùng, nước biển thăm thẳm và bầu trời trong xanh.

Trong những năm gần đây, làng chài Cửa Vạn là điểm đến hấp dẫn với du khách trong và ngoài nước bởi khung cảnh bình yên, hiền hoà nhưng thu hút trí tò mò của du khách nhất là Trung tâm văn hóa nổi – là mô hình Trung tâm văn hoá nổi đầu tiên dành cho cộng đồng ngư dân vạn chài được xây dựng tại Việt Nam nhằm bảo tồn, gìn giữ những giá trị văn hoá làng chài thông qua các sinh hoạt truyền thống cũng như hoạt động giao lưu giữa cộng đồng dân cư và du khách.

Trung tâm văn hoá nổi Cửa Vạn có diện tích 330 m2, sưu tầm và giới thiệu hàng trăm hiện vật khảo cổ, trong đó có những dụng cụ, phương tiện đánh bắt hải sản của người Việt cổ, nhiều hình ảnh, phim tư liệu, các ấn phẩm về văn hoá dân gian, đời sống của những cư dân làng chài sống trên Vịnh Hạ Long xưa và nay. Điều đáng ngạc nhiên, khi biết những hướng dẫn viên đang thuyết minh một cách chuyên nghiệp kia lại là con em làng Cửa Vạn chưa qua một trường lớp đào tạo chuyên nghiệp nào.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long
Chiếc thuyền vừa là nhà, vừa là phương tiện kiếm sống nay đây mai đó của ngư dân làng chài.

Có một loại hình du lịch mà rất nhiều du khách thích thú khi đến thăm làng Cửa Vạn là thú câu mực đêm. Đi theo đoàn thuyền trong làng ra khơi câu mực, tôi cảm nhận được vị mặn mòi của biển, dưới ánh trăng, cùng ngọn đèn loang loáng sáng, những thanh niên trong làng buông cần. Những chú mực thấy sáng rủ nhau lên, chỉ một loáng mực đã đầy thau. Sau khi câu mực, du khách nghỉ đêm tại các gia đình ngư dân làng chài, được nghe những câu hò biển, thưởng thức đặc sản từ biển do những người dân làng chài làm ra.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long 
Con người Cửa Vạn bình dị, chân chất mà mến khách vô cùng.

Những đêm làng chài vào hội, hoặc có đám cưới, du khách còn được nghe dân chài hát ghẹo, hát chèo đường (một hình thức diễn xướng với nhiều làn điệu dân ca đặc hữu vùng Vịnh Hạ Long). Nhiều chuyên gia, du khách đến đây đã nói rằng đến Cửa Vạn là để tìm hiểu văn hóa của các ngư dân trong lòng di sản.








Cua Van - Lang chai trong long di san Vinh Ha Long


Khi nghe cái tên “làng chài” ai cung nghi dó là 1 ngôi làng nhu bao ngôi làng khác, song bang nghe dánh bat hai san, nam trên 1 dao nho. Nhung khi tan mat chung kien, moi vo le, làng chài này duoc tao nên tu nhung ngôi nhà liêu xiêu, kèo cot vào nhau dung trên bien, có nhung can dua vào vách núi, có nhung can nam giua bien…


Tu bao doi nay, ton tai trong lòng di san Vinh Ha Long là doi song cua các ngu dân làng chài Cua Van. Khác voi cuoc song trên can, moi hoat dong cua nguoi dân noi dây gan lien voi sông nuoc.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long 
Làng chài Cua Van hien là noi sinh song cua 176 ho,
voi trên 750 nhân khau, hau het song bang nghe chài luoi.

Làng chài Cua Van có nguon goc tu hai làng chài co là Giang Võng và Trúc Võng, cùng voi các hòn dao, tro thành mot bo phan cau thành Vinh Ha Long, nay thuoc dia phan phuong Hùng Thang (TP Ha Long). Làng chài Cua Van hien là noi sinh song cua 176 ho, voi trên 750 nhân khau, hau het song bang nghe chài luoi. Ca làng chài duoc bao boc boi 1 khung canh thiên nhiên rong lon, boi núi dá chap chùng, nuoc bien tham tham và bau troi trong xanh.

Trên mat nuoc bong benh, nhung chiec thuyen nhà ket lien voi nhau và nhà này sang nhà kia trên mot chiec cau nho bac ngang. Chiec thuyen vua là nhà, vua là phuong tien kiem song nay dây mai dó. Sáng ra Cua Dua, chieu ve Cong Dông, mai dã ra tan Cát Bà, Ngoc Vung, Cô Tô… Troi yên, bien lang, dân chài neo thuyen, tha luoi, buông câu, bat tôm cá. Bien dong, sóng to thì vào hang, ve dat lien cu trú doi lúc bình yên. Rat nhieu du khách deu bi cuon hút boi ve dep riêng cua làng chài. Nhung ngôi nhà thuyen noi lênh cùng nhung chiec bè tha cá, dan xen nhau, con nguoi Cua Van bình di, chân chat mà men khách vô cùng.

Nhieu doi nay, làng chài Cua Van mù chu. May nam lai dây moi có lop hoc. Trên dien tích 150m2 duoc neo dau duoi chân núi Ngoc, truong hoc cua làng chài ven ven chi có bon phòng hoc và mot vài phòng nho dành cho giáo viên. Không tien nghi, cung không khang trang nhung truong hoc lúc nào cung nhon nhip nhung buoc chân thoan thoan, nhung guong mat ho hoi toi truong.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long
Ca làng chài duoc bao boc boi 1 khung canh thiên nhiên rong lon, 
boi núi dá chap chùng, nuoc bien tham tham và bau troi trong xanh.

Trong nhung nam gan dây, làng chài Cua Van là diem den hap dan voi du khách trong và ngoài nuoc boi khung canh bình yên, hien hoà nhung thu hút trí tò mò cua du khách nhat là Trung tâm van hóa noi – là mô hình Trung tâm van hoá noi dau tiên dành cho cong dong ngu dân van chài duoc xây dung tai Viet Nam nham bao ton, gìn giu nhung giá tri van hoá làng chài thông qua các sinh hoat truyen thong cung nhu hoat dong giao luu giua cong dong dân cu và du khách.

Trung tâm van hoá noi Cua Van có dien tích 330 m2, suu tam và gioi thieu hàng tram hien vat khao co, trong dó có nhung dung cu, phuong tien dánh bat hai san cua nguoi Viet co, nhieu hình anh, phim tu lieu, các an pham ve van hoá dân gian, doi song cua nhung cu dân làng chài song trên Vinh Ha Long xua và nay. Dieu dáng ngac nhiên, khi biet nhung huong dan viên dang thuyet minh mot cách chuyên nghiep kia lai là con em làng Cua Van chua qua mot truong lop dào tao chuyên nghiep nào.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long
Chiec thuyen vua là nhà, vua là phuong tien kiem song nay dây mai dó cua ngu dân làng chài.

Có mot loai hình du lich mà rat nhieu du khách thích thú khi den tham làng Cua Van là thú câu muc dêm. Di theo doàn thuyen trong làng ra khoi câu muc, tôi cam nhan duoc vi man mòi cua bien, duoi ánh trang, cùng ngon dèn loang loáng sáng, nhung thanh niên trong làng buông can. Nhung chú muc thay sáng ru nhau lên, chi mot loáng muc dã day thau. Sau khi câu muc, du khách nghi dêm tai các gia dình ngu dân làng chài, duoc nghe nhung câu hò bien, thuong thuc dac san tu bien do nhung nguoi dân làng chài làm ra.

Sotaydulich Sotay Dulich Khampha Kham Pha Bui Cuu Van lang chai trong long di san Vinh Ha Long 
Con nguoi Cua Van bình di, chân chat mà men khách vô cùng.

Nhung dêm làng chài vào hoi, hoac có dám cuoi, du khách còn duoc nghe dân chài hát gheo, hát chèo duong (mot hình thuc dien xuong voi nhieu làn dieu dân ca dac huu vùng Vinh Ha Long). Nhieu chuyên gia, du khách den dây dã nói rang den Cua Van là de tìm hieu van hóa cua các ngu dân trong lòng di san.

Cửa Vạn - Làng chài trong lòng di sản Vịnh Hạ Long

Khi nghe cái tên “làng chài” ai cũng nghĩ đó là 1 ngôi làng như bao ngôi làng khác, sống bằng nghề đánh bắt hải sản, nằm trên 1 đảo nhỏ. Nhưng khi tận mắt chứng kiến, mới vỡ lẽ, làng chài này được tạo nên từ những ngôi nhà liêu xiêu, kèo cột vào nhau dựng trên biển, có những căn dựa vào vách núi, có những căn nằm giữa biển…
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá