Đình thần Thắng Tam ở Vũng Tàu

Tọa lạc trên một sở đất rộng ở đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Vũng Tàu là một quần thể kiến trúc, di tích gồm ba công trình: đình Thắng Tam, miếu Bà và lăng cá Ông.


>> Thích ca Phật đài ở Vũng Tàu

Đình thần Thắng Tam nằm ở vị trí được cho là "án sơn tụ thủy", xây dựng vào năm Canh Thìn (1820) làm nơi thờ phụng các bậc tiền hiền, những người có công khai phá vùng đất này.

 

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Taudulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau
Tam quan đình thần Thắng Tam, thành phố Vũng Tàu. Ảnh: TMB

Chuyện xưa kể rằng, thuở ấy hải tặc Mã Lai và Tàu Ô thường hay đột nhập cửa sông Bến Nghé (sông Sài Gòn ngày nay) đón đường cướp bóc tiền bạc, hàng hóa, bắt người trên các thuyền buôn. Để bảo vệ thương thuyền của người Việt, vua Gia Long phái ba đội quân đóng chốt trên khu bán đảo ngày nay chính là thành phố Vũng Tàu. Mỗi đội quân do một viên suất đội chỉ huy. Họ đã đi thuyền đến rồi đổ bộ, lên lập doanh trại rồi đặt địa danh nơi này là Phước Thắng.

Vài năm sau, hầu hết các nhóm hải tặc bị diệt trừ. Số ít còn sót lại cũng tìm cách chạy trốn hoặc bỏ nghề đạo tặc, trở lại cuộc sống lương thiện. Ngoài việc bảo vệ cuộc sống thanh bình vùng ven biển, cửa sông, số binh sĩ thuộc ba đội quân này vừa vừa khai hoang lập làng, làm ăn sinh sống. Năm 1822, vua Minh Mạng ban chiếu khen thưởng chức tước, phẩm hàm cho người có công; cho giải ngũ và ban thưởng phần đất mà họ có công khai phá.

Các vị trí lập doanh trại và khẩn khoang của ba đội quân dần dần hình thành cụm dân cư Phước Thắng gồm ba làng đặt dưới quyền cai quản của các ông cai đội Phạm Văn Dinh (làng Thắng Nhất), cai đội Lê Văn Lộc (làng Thắng Nhì) và cai đội Ngô Văn Huyền (làng Thắng Tam). Dân các làng Thắng vừa làm ăn sinh sống vừa bảo vệ an ninh bờ biển. Sau khi ba ông đội qua đời, triều đình nhà Nguyễn đã ban sắc phong thần cho cả ba ông.

Ban đầu, ngôi đình chỉ là nhà tranh vách lá; năm 1835 mái được lợp ngói và đến năm 1965 được xây dựng mới, kiên cố như hiện nay. Đình thần Thắng Tam được xây dựng theo lối kiến trúc liên hoàn gồm miếu tiền hiền, ngôi đình trung, võ ca và hội trường.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Taudulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Ngôi đình trung trong khu đình thần Thắng Tam. Ảnh: TMB

Ngôi tiền hiền được lợp bằng ngói âm dương, trên mái có hình “Lưỡng long chầu nguyệt” đắp nổi. Đầu các vì kèo, đòn giông, đòn tay và cột đều chạm khắc hình rồng. Nội thất bài trí nhiều đồ lễ chạm trổ tinh xảo, sơn son thếp vàng lộng lẫy. Tiếp sau hội trường là ngôi đình trung có cấu trúc tương tự miếu tiền hiền. Liền với ngôi đình trung là võ ca, nơi biểu diễn hát bội mỗi dịp cúng tế, hội hè hàng năm.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Ngôi miếu thờ các vị tiền hiền trong khu đình thần Thắng Tam. Ảnh: TMB

Nằm bên phải đình Thắng Tam là miếu Bà Ngũ Hành, được xây dựng vào năm Nhâm Thìn (1832), theo lối kiến trúc một gian hai chái. Trên mái có hình “Lưỡng long chầu nguyệt”. Bên trong có tám bàn thờ. Bàn giữa chính điện thờ Ngũ Hành và hai vị thượng đẳng thần. Trên có bày tượng năm Bà và bộ ngũ sự, hai bên có thờ năm Cô, năm Cậu, hai vị thượng đẳng thần không có tượng. Tiếp theo bên trái là bàn thờ Quan Công, Quan Bình và Châu Xương là những bậc trung nghĩa và sẵn sàng cứu hộ những người đi biển khi họ gặp chuyện không may. Bên phải là bàn thờ ông Địa - Thổ công. Phía sau là bàn thờ tiền hiền và bàn thờ những người giàu lòng nhân ái, độ lượng trong làng.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Cổng vào miếu Bà Ngũ Hành. Ảnh: TMB

Hằng năm, miếu Bà tổ chức lễ vía Bà và tri ân các vị tiền bối vào các ngày 16, 17 và 18 tháng 10 âm lịch. Lễ hội miếu Bà là ngày sôi động và linh đình. Ngoài việc cúng tế thần linh người ta còn tổ chức múa lân, các trò vui, ban đêm tổ chức hát tuồng. Vốn có tiếng hiển linh, vào các ngày hội người từ thập phương về hành hương, phụng cúng rất đông.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Lăng thờ Ông Nam Hải ở khu đình thần Thắng Tam. Ảnh: TMB

Lăng Ông Nam Hải nằm bên trái đình Thắng Tam, được xây dựng vào năm Giáp Thân (1824), hiện vẫn giữ kiến trúc theo lối cổ xưa. Hai bên tả, hữu có thêm hai bàn thờ của Bà Sáu (Thần Rùa) và tổ nhạc. Lăng thờ bộ xương đầu cá Ông khổng lồ trôi dạt vào bãi biển Tầm Dương, được ngư dân Vũng Tàu phát hiện đem về thờ cách nay hơn 100 năm. Và một bộ xương cá Ông dài 12m, phát hiện sau bộ xương đầu 40 năm.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Bộ xương Ông Nam Hải (cá voi) được bảo tồn, thờ cúng trong lăng. Ảnh: TMB

Vua Thiệu Trị đã ban cho đình 8 đạo sắc thần vào năm 1845 và 1846; vua Tự Đức ban 4 đạo sắc vào năm 1850 và 1 đạo sắc vào năm 1853. Hiện nay, cứ ba năm một lần vào dịp lễ vía Ông Nam Hải, từ ngày 16 đến 18 tháng Tám âm lịch, ngư dân và khách thập phương tụ hội về đông vui nhộn nhịp. Nhiều người đến đây cầu mong sự bình yên may mắn trong chuyến đi biển, xin xăm báo trước điều tốt lành, rủi ro và xem hát, vui chơi giải trí...

Năm 1991, cụm kiến trúc đình Thắng Tam gồm miếu Bà, lăng Ông Nam Hải cùng với đình Thắng Tam đã được Bộ Văn hóa - Thông tin công nhận là di tích lịch sử văn hóa cấp quốc gia.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau

Hãy chia sẻ hình ảnh du lịch của bạn tại địa chỉ info@dulich4phuong.net để Ban biên tập www.dulich4phuong.net đăng tải lên Cổng thông tin Sổ tay du lịch và khám phá cho đông đảo bạn đọc được tham khảo và chia sẻ những cảm xúc của chính mình.








Dinh than Thang Tam o Vung Tau


Toa lac trên mot so dat rong o duong Hoàng Hoa Thám, thành pho Vung Tàu là mot quan the kien trúc, di tích gom ba công trình: dình Thang Tam, mieu Bà và lang cá Ông.


>> Thích ca Phat dài o Vung Tàu

Dình than Thang Tam nam o vi trí duoc cho là "án son tu thuy", xây dung vào nam Canh Thìn (1820) làm noi tho phung các bac tien hien, nhung nguoi có công khai phá vùng dat này.

 

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Taudulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau
Tam quan dình than Thang Tam, thành pho Vung Tàu. Anh: TMB

Chuyen xua ke rang, thuo ay hai tac Mã Lai và Tàu Ô thuong hay dot nhap cua sông Ben Nghé (sông Sài Gòn ngày nay) dón duong cuop bóc tien bac, hàng hóa, bat nguoi trên các thuyen buôn. De bao ve thuong thuyen cua nguoi Viet, vua Gia Long phái ba doi quân dóng chot trên khu bán dao ngày nay chính là thành pho Vung Tàu. Moi doi quân do mot viên suat doi chi huy. Ho dã di thuyen den roi do bo, lên lap doanh trai roi dat dia danh noi này là Phuoc Thang.

Vài nam sau, hau het các nhóm hai tac bi diet tru. So ít còn sót lai cung tìm cách chay tron hoac bo nghe dao tac, tro lai cuoc song luong thien. Ngoài viec bao ve cuoc song thanh bình vùng ven bien, cua sông, so binh si thuoc ba doi quân này vua vua khai hoang lap làng, làm an sinh song. Nam 1822, vua Minh Mang ban chieu khen thuong chuc tuoc, pham hàm cho nguoi có công; cho giai ngu và ban thuong phan dat mà ho có công khai phá.

Các vi trí lap doanh trai và khan khoang cua ba doi quân dan dan hình thành cum dân cu Phuoc Thang gom ba làng dat duoi quyen cai quan cua các ông cai doi Pham Van Dinh (làng Thang Nhat), cai doi Lê Van Loc (làng Thang Nhì) và cai doi Ngô Van Huyen (làng Thang Tam). Dân các làng Thang vua làm an sinh song vua bao ve an ninh bo bien. Sau khi ba ông doi qua doi, trieu dình nhà Nguyen dã ban sac phong than cho ca ba ông.

Ban dau, ngôi dình chi là nhà tranh vách lá; nam 1835 mái duoc lop ngói và den nam 1965 duoc xây dung moi, kiên co nhu hien nay. Dình than Thang Tam duoc xây dung theo loi kien trúc liên hoàn gom mieu tien hien, ngôi dình trung, võ ca và hoi truong.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Taudulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Ngôi dình trung trong khu dình than Thang Tam. Anh: TMB

Ngôi tien hien duoc lop bang ngói âm duong, trên mái có hình “Luong long chau nguyet” dap noi. Dau các vì kèo, dòn giông, dòn tay và cot deu cham khac hình rong. Noi that bài trí nhieu do le cham tro tinh xao, son son thep vàng long lay. Tiep sau hoi truong là ngôi dình trung có cau trúc tuong tu mieu tien hien. Lien voi ngôi dình trung là võ ca, noi bieu dien hát boi moi dip cúng te, hoi hè hàng nam.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Ngôi mieu tho các vi tien hien trong khu dình than Thang Tam. Anh: TMB

Nam bên phai dình Thang Tam là mieu Bà Ngu Hành, duoc xây dung vào nam Nhâm Thìn (1832), theo loi kien trúc mot gian hai chái. Trên mái có hình “Luong long chau nguyet”. Bên trong có tám bàn tho. Bàn giua chính dien tho Ngu Hành và hai vi thuong dang than. Trên có bày tuong nam Bà và bo ngu su, hai bên có tho nam Cô, nam Cau, hai vi thuong dang than không có tuong. Tiep theo bên trái là bàn tho Quan Công, Quan Bình và Châu Xuong là nhung bac trung nghia và san sàng cuu ho nhung nguoi di bien khi ho gap chuyen không may. Bên phai là bàn tho ông Dia - Tho công. Phía sau là bàn tho tien hien và bàn tho nhung nguoi giàu lòng nhân ái, do luong trong làng.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Cong vào mieu Bà Ngu Hành. Anh: TMB

Hang nam, mieu Bà to chuc le vía Bà và tri ân các vi tien boi vào các ngày 16, 17 và 18 tháng 10 âm lich. Le hoi mieu Bà là ngày sôi dong và linh dình. Ngoài viec cúng te than linh nguoi ta còn to chuc múa lân, các trò vui, ban dêm to chuc hát tuong. Von có tieng hien linh, vào các ngày hoi nguoi tu thap phuong ve hành huong, phung cúng rat dông.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Lang tho Ông Nam Hai o khu dình than Thang Tam. Anh: TMB

Lang Ông Nam Hai nam bên trái dình Thang Tam, duoc xây dung vào nam Giáp Thân (1824), hien van giu kien trúc theo loi co xua. Hai bên ta, huu có thêm hai bàn tho cua Bà Sáu (Than Rùa) và to nhac. Lang tho bo xuong dau cá Ông khong lo trôi dat vào bãi bien Tam Duong, duoc ngu dân Vung Tàu phát hien dem ve tho cách nay hon 100 nam. Và mot bo xuong cá Ông dài 12m, phát hien sau bo xuong dau 40 nam.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau 
Bo xuong Ông Nam Hai (cá voi) duoc bao ton, tho cúng trong lang. Anh: TMB

Vua Thieu Tri dã ban cho dình 8 dao sac than vào nam 1845 và 1846; vua Tu Duc ban 4 dao sac vào nam 1850 và 1 dao sac vào nam 1853. Hien nay, cu ba nam mot lan vào dip le vía Ông Nam Hai, tu ngày 16 den 18 tháng Tám âm lich, ngu dân và khách thap phuong tu hoi ve dông vui nhon nhip. Nhieu nguoi den dây cau mong su bình yên may man trong chuyen di bien, xin xam báo truoc dieu tot lành, rui ro và xem hát, vui choi giai trí...

Nam 1991, cum kien trúc dình Thang Tam gom mieu Bà, lang Ông Nam Hai cùng voi dình Thang Tam dã duoc Bo Van hóa - Thông tin công nhan là di tích lich su van hóa cap quoc gia.

dulich4phuong.net  Dinh than Thang Tam o Vung Tau

Hãy chia se hình anh du lich cua ban tai dia chi info@dulich4phuong.net de Ban biên tap www.dulich4phuong.net dang tai lên Cong thông tin So tay du lich và khám phá cho dông dao ban doc duoc tham khao và chia se nhung cam xúc cua chính mình.

Đình thần Thắng Tam ở Vũng Tàu

Tọa lạc trên một sở đất rộng ở đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Vũng Tàu là một quần thể kiến trúc, di tích gồm ba công trình: đình Thắng Tam, miếu Bà và lăng cá Ông.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá