Có một con đường di sản ở Huế

Theo đánh giá của giới nghiên cứu Huế, con đường Chi Lăng là khu đẹp nhất của phố cổ Gia Hội. Đáng tiếc, đường Chi Lăng e lệ, sâu lắng và đầy hấp dẫn chưa hề có tên trong danh sách điểm đến của một tour du lịch nào…


>>> Tái hiện lễ tế Nam Giao của vua triều Nguyễn
>>> Festival Huế 2012 và các lễ hội
>>> Rực rỡ đêm khai mạc Festival Huế 2012
>>> Lễ tế Nam Giao xưa
>>> Đàn Nam Giao – linh thiêng cùng non sông

Chiều dài lịch sử

Con đường Chi Lăng nằm phía đông kinh thành Huế, nay thuộc địa phận ba phường Phú Cát, Phú Hiệp, Phú Hậu.

Khởi đầu từ đường Trần Hưng Đạo (tiếp giáp đầu cầu Gia Hội), con đường chạy qua ngã ba các đường Tô Hiến Thành, Nguyễn Du, Hồ Xuân Hương, rồi qua chợ Dinh, qua đường Nguyễn Gia Thiều, với tổng chiều dài 1.850m.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Nhà cổ Chi Lăng

Đoạn nối dài của nó chạy sâu vào đất làng An Quán xưa, ra tận bờ sông Hương phía nhà thờ Bãi Dâu có chiều dài gần 860m.

Đường Chi Lăng hình thành từ đầu thế kỷ XIX, cùng lúc với việc xây dựng kinh thành Huế dưới thời vua Gia Long. Cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX, cùng với sự phát triển của khu phố Gia Hội - Chợ Dinh và khu phố Hoa kiều, con đường nhanh chóng trở thành một đầu mối giao thông quan trọng của khu phố Đông kinh thành.

Năm 1908, dưới chính quyền thực dân, đường Chi Lăng ngày nay được sát nhập vào địa phận thành phố Huế với cái tên “Rue Gia Hoi” (đường Gia Hội).

Sau năm 1956, chính quyền miền Nam đặt lại tên là đường Chi Lăng, lấy theo tên một quan ải miền Bắc (ải Chi Lăng). Tên gọi đó được lưu giữ cho đến tận ngày nay như một ký ức lịch sử.

Lời mời di sản

Nếu Kinh thành Huế và lăng tẩm các vua triều Nguyễn là những gì còn sót lại của một vương triều đã lùi vào dĩ vãng, thì con đường Chi Lăng chính là dấu ấn chưa phai mờ của cư dân mảnh đất thần kinh xưa. Đến nay, trên đường Chi Lăng, nhiều di tích lịch sử rất có giá trị đối với dòng chảy văn hóa Huế vẫn được lưu giữ vào bảo tồn.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Hội quán Phúc Kiến - Triều Châu

Đầu tiên là “khu phố Tàu”. Đầu thế kỷ XIX, khi Huế trở thành kinh đô của nước Việt thống nhất dưới thời Nguyễn, người Hoa kiều tập trung đến khu phố Đông kinh thành làm ăn sinh sống rất đông. Con đường Chi Lăng đã trở thành địa điểm có cộng đồng người Hoa sinh sống nhiều nhất ở Huế từ trước đến nay.

Các công trình kiến trúc người Hoa trên trục đường này đẹp không thua gì ở phố cổ Hội An. Từ đền Chiêu Ứng, Chùa Bà, Chùa Quảng Đông đến Hội quán Triều Châu, Hội quán Phúc Kiến (và mấy năm gần đây là Hội quán Quảng Triệu) đều được cộng đồng người Hoa xây dựng rất công phu, uy nghi và tráng lệ. Nhà thuốc bắc Hòa Thạnh Đường và các xóm người Hoa xung quanh các di tích tâm linh nói trên đã tạo nên một “khu phố Tàu” trên con đường Chi Lăng xưa và nay.

Kế khu phố Tàu là khu chợ Dinh. So với chợ Đông Ba thì khu chợ Dinh ngày nay khiêm nhường hơn. Nhưng địa danh này lại gắn liền với một nhân vật lịch sử quan trọng thời Nguyễn là cụ Trần Tiễn Thành, một trong ba vị quan đầu triều nhà Nguyễn thời thực dân Pháp. Theo một số người già ở đường Chi Lăng, cụ Trần Tiễn Thành rất được người dân kính trọng nên khu phố Chi Lăng xưa, nơi có dinh tự của cụ được gọi là phố chợ Dinh.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Thanh Bình thự

Tuy nhiên, có một cách hiểu khác là do đường Chi Lăng có rất nhiều phủ đệ của các ông hoàng bà chúa và các quan đại thần, nên dân gian mới gọi là phố chợ Dinh. Ở đường Chi Lăng hiện vẫn còn một số phủ đệ như Phủ Thọ Xuân, Phủ Thoại Thái Vương, Phủ Hòa Thạnh Vương, Phủ Quảng Biên Quận Công.

Đặc biệt hơn, con đường Chi Lăng còn là tuyến đường có nhiều công trình kiến trúc tâm linh của người Việt như Thanh Bình Từ Đường, trụ sở Thiên Tiên Thánh giáo của Việt Nam, nhà thờ Trần Hưng Đạo và chùa cổ Trường Xuân.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Chùa Trường Xuân

Thanh Bình Từ Đường, nhà thờ tổ ngành sân khấu lớn nhất của cả nước, được Nhà nước công nhận là Di tích Văn hóa cấp quốc gia loại 1 vào lần đầu tiên. Hằng năm, các gánh hát trong cả nước thường về đây làm lễ tế tổ.

Thời xưa, bao quanh từ đường là Thự Thanh Bình, cơ quan quản lý công việc múa hát cung đình. Đây là trụ sở của các đội võ can - tổ chức văn công chuyên nghiệp của triều đình và những lớp đồng ấu, trường đào tạo nghệ nhân múa hát.

Trụ sở Thiên Tiên Thánh giáo Việt Nam cũng là một di tích tâm linh rất đặc biệt. Đặc biệt là vì nó là trụ sở chính của cả nước và là điểm “làm lễ” đầu tiên để tổ chức lễ chính thức tại Điện Hòn Chén.

Nhà thờ Trần Hưng Đạo được xây dựng khá đẹp bên cạnh từ đường dòng họ Phạm, trên một đoạn là từ đường dòng họ Nguyễn Tư. Còn ngôi chùa cổ Trường Xuân được dựng lập từ thời Võ vương Nguyễn Phúc Khoát và dưới triều Nguyễn gọi là Xuân An Tự.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Đền thờ Trần Hưng Đạo

Mỗi dịp lễ Tết, người dân Huế thường đến chùa bái vọng và cầu xin sức khỏe, vận mạng.

Bên cạnh đó, đường Chi Lăng hiện nay còn khá nhiều nhà cổ. Một số ngôi nhà đã được Nhà nước cấp kinh phí trùng tu nên vẫn giữ được dáng vẻ vững chãi của ngôi nhà cổ ba gian hai chái.

Và lời mời… đời thực

Những đặc sản ẩm thực của con đường Chi Lăng hấp dẫn du khách đến nao lòng.

Du khách đến Huế thường ghé vào cửa hàng Thiên Hương để mua mè xửng về làm quà hoặc nhâm nhi thưởng thức lúc đêm về.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Mè xửng Thiên Hương

Món bún bò Huế ngon nhất là quán O Liễu (gần cầu Gia Hội). Bánh khoái và nem lụi có quán Bến Đò Cồn. Bánh bèo, nậm, lọc có quán Tranh.

Chè sữa ở gần chợ Cồn Phú Cát. Cháo chai và bún mắm nêm ở Chợ Dinh… Tất cả đã trở thành những thương hiệu ẩm thực tin cậy cho du khách đến Huế.

Đối với những du khách ưa ẩm thực hàng “rong”, những quán bún hến, cháo lòng, bún thịt nướng, bánh canh nam phổ… cũng sẵn sàng phục vụ với những giá rất bình dân nhưng khá ngon miệng.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Bún bò Huế

Đường Chi Lăng không chỉ có thế. Hai cha con ông Nguyễn Văn Cường và bác sĩ Nguyễn An Huy - những nhà chơi tiền cổ nổi tiếng Việt Nam hiện đang sống tại số 166 Chi Lăng.

Hai nhà hàng tổ chức đám cưới được xây theo lối kiến trúc cổ (Gia Hội và Cung Hỷ) cũng khiến đường Chi Lăng lộng lẫy hơn.

Tiệm vàng Hoàng Đức (số 75 Chi Lăng) được giới buôn bán trang sức bằng vàng Huế ưa chuộng vì có ngay một xưởng gia công vàng ngay sau tiệm với những thợ thủ công lành nghề…

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Nhà hàng Cung Hỷ

Nhà văn xứ Huế Nguyễn Khắc Phê đã từng nói rằng: “Đến Huế, mà chưa thảnh thơi dạo bước vào chơi dăm ba ngôi nhà vườn đẹp nhất, hay chưa ghé thăm một vài vương phủ ở chốn cựu kinh, thì coi như... chưa đến”.

Vậy mà, con đường Chi Lăng với khá nhiều di tích và rất nhiều “điểm hẹn” như trên hầu như đang bị lãng quên bởi các tour du lịch và các chương trình lễ hội, mặc dù lượng du khách “bụi” đi bộ, đạp xe đạp, chạy xe máy đến tham quan, chụp ảnh tại đây và khu phố cổ Gia Hội mỗi ngày không phải là con số ít...

Hãy chia sẻ hình ảnh du lịch của bạn tại địa chỉ [email protected] để Ban biên tập www.dulich4phuong.net đăng tải lên Cổng thông tin Sổ tay du lịch và khám phá cho đông đảo bạn đọc được tham khảo và chia sẻ những cảm xúc của chính mình.








Co mot con duong di san o Hue


Theo dánh giá cua gioi nghiên cuu Hue, con duong Chi Lang là khu dep nhat cua pho co Gia Hoi. Dáng tiec, duong Chi Lang e le, sâu lang và day hap dan chua he có tên trong danh sách diem den cua mot tour du lich nào…


>>> Tái hien le te Nam Giao cua vua trieu Nguyen
>>> Festival Hue 2012 và các le hoi
>>> Ruc ro dêm khai mac Festival Hue 2012
>>> Le te Nam Giao xua
>>> Dàn Nam Giao – linh thiêng cùng non sông

Chieu dài lich su

Con duong Chi Lang nam phía dông kinh thành Hue, nay thuoc dia phan ba phuong Phú Cát, Phú Hiep, Phú Hau.

Khoi dau tu duong Tran Hung Dao (tiep giáp dau cau Gia Hoi), con duong chay qua ngã ba các duong Tô Hien Thành, Nguyen Du, Ho Xuân Huong, roi qua cho Dinh, qua duong Nguyen Gia Thieu, voi tong chieu dài 1.850m.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Nhà co Chi Lang

Doan noi dài cua nó chay sâu vào dat làng An Quán xua, ra tan bo sông Huong phía nhà tho Bãi Dâu có chieu dài gan 860m.

Duong Chi Lang hình thành tu dau the ky XIX, cùng lúc voi viec xây dung kinh thành Hue duoi thoi vua Gia Long. Cuoi the ky XIX dau the ky XX, cùng voi su phát trien cua khu pho Gia Hoi - Cho Dinh và khu pho Hoa kieu, con duong nhanh chóng tro thành mot dau moi giao thông quan trong cua khu pho Dông kinh thành.

Nam 1908, duoi chính quyen thuc dân, duong Chi Lang ngày nay duoc sát nhap vào dia phan thành pho Hue voi cái tên “Rue Gia Hoi” (duong Gia Hoi).

Sau nam 1956, chính quyen mien Nam dat lai tên là duong Chi Lang, lay theo tên mot quan ai mien Bac (ai Chi Lang). Tên goi dó duoc luu giu cho den tan ngày nay nhu mot ký uc lich su.

Loi moi di san

Neu Kinh thành Hue và lang tam các vua trieu Nguyen là nhung gì còn sót lai cua mot vuong trieu dã lùi vào di vãng, thì con duong Chi Lang chính là dau an chua phai mo cua cu dân manh dat than kinh xua. Den nay, trên duong Chi Lang, nhieu di tích lich su rat có giá tri doi voi dòng chay van hóa Hue van duoc luu giu vào bao ton.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Hoi quán Phúc Kien - Trieu Châu

Dau tiên là “khu pho Tàu”. Dau the ky XIX, khi Hue tro thành kinh dô cua nuoc Viet thong nhat duoi thoi Nguyen, nguoi Hoa kieu tap trung den khu pho Dông kinh thành làm an sinh song rat dông. Con duong Chi Lang dã tro thành dia diem có cong dong nguoi Hoa sinh song nhieu nhat o Hue tu truoc den nay.

Các công trình kien trúc nguoi Hoa trên truc duong này dep không thua gì o pho co Hoi An. Tu den Chiêu Ung, Chùa Bà, Chùa Quang Dông den Hoi quán Trieu Châu, Hoi quán Phúc Kien (và may nam gan dây là Hoi quán Quang Trieu) deu duoc cong dong nguoi Hoa xây dung rat công phu, uy nghi và tráng le. Nhà thuoc bac Hòa Thanh Duong và các xóm nguoi Hoa xung quanh các di tích tâm linh nói trên dã tao nên mot “khu pho Tàu” trên con duong Chi Lang xua và nay.

Ke khu pho Tàu là khu cho Dinh. So voi cho Dông Ba thì khu cho Dinh ngày nay khiêm nhuong hon. Nhung dia danh này lai gan lien voi mot nhân vat lich su quan trong thoi Nguyen là cu Tran Tien Thành, mot trong ba vi quan dau trieu nhà Nguyen thoi thuc dân Pháp. Theo mot so nguoi già o duong Chi Lang, cu Tran Tien Thành rat duoc nguoi dân kính trong nên khu pho Chi Lang xua, noi có dinh tu cua cu duoc goi là pho cho Dinh.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Thanh Bình thu

Tuy nhiên, có mot cách hieu khác là do duong Chi Lang có rat nhieu phu de cua các ông hoàng bà chúa và các quan dai than, nên dân gian moi goi là pho cho Dinh. O duong Chi Lang hien van còn mot so phu de nhu Phu Tho Xuân, Phu Thoai Thái Vuong, Phu Hòa Thanh Vuong, Phu Quang Biên Quan Công.

Dac biet hon, con duong Chi Lang còn là tuyen duong có nhieu công trình kien trúc tâm linh cua nguoi Viet nhu Thanh Bình Tu Duong, tru so Thiên Tiên Thánh giáo cua Viet Nam, nhà tho Tran Hung Dao và chùa co Truong Xuân.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Chùa Truong Xuân

Thanh Bình Tu Duong, nhà tho to ngành sân khau lon nhat cua ca nuoc, duoc Nhà nuoc công nhan là Di tích Van hóa cap quoc gia loai 1 vào lan dau tiên. Hang nam, các gánh hát trong ca nuoc thuong ve dây làm le te to.

Thoi xua, bao quanh tu duong là Thu Thanh Bình, co quan quan lý công viec múa hát cung dình. Dây là tru so cua các doi võ can - to chuc van công chuyên nghiep cua trieu dình và nhung lop dong au, truong dào tao nghe nhân múa hát.

Tru so Thiên Tiên Thánh giáo Viet Nam cung là mot di tích tâm linh rat dac biet. Dac biet là vì nó là tru so chính cua ca nuoc và là diem “làm le” dau tiên de to chuc le chính thuc tai Dien Hòn Chén.

Nhà tho Tran Hung Dao duoc xây dung khá dep bên canh tu duong dòng ho Pham, trên mot doan là tu duong dòng ho Nguyen Tu. Còn ngôi chùa co Truong Xuân duoc dung lap tu thoi Võ vuong Nguyen Phúc Khoát và duoi trieu Nguyen goi là Xuân An Tu.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Den tho Tran Hung Dao

Moi dip le Tet, nguoi dân Hue thuong den chùa bái vong và cau xin suc khoe, van mang.

Bên canh dó, duong Chi Lang hien nay còn khá nhieu nhà co. Mot so ngôi nhà dã duoc Nhà nuoc cap kinh phí trùng tu nên van giu duoc dáng ve vung chãi cua ngôi nhà co ba gian hai chái.

Và loi moi… doi thuc

Nhung dac san am thuc cua con duong Chi Lang hap dan du khách den nao lòng.

Du khách den Hue thuong ghé vào cua hàng Thiên Huong de mua mè xung ve làm quà hoac nhâm nhi thuong thuc lúc dêm ve.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Mè xung Thiên Huong

Món bún bò Hue ngon nhat là quán O Lieu (gan cau Gia Hoi). Bánh khoái và nem lui có quán Ben Dò Con. Bánh bèo, nam, loc có quán Tranh.

Chè sua o gan cho Con Phú Cát. Cháo chai và bún mam nêm o Cho Dinh… Tat ca dã tro thành nhung thuong hieu am thuc tin cay cho du khách den Hue.

Doi voi nhung du khách ua am thuc hàng “rong”, nhung quán bún hen, cháo lòng, bún thit nuong, bánh canh nam pho… cung san sàng phuc vu voi nhung giá rat bình dân nhung khá ngon mieng.

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Bún bò Hue

Duong Chi Lang không chi có the. Hai cha con ông Nguyen Van Cuong và bác si Nguyen An Huy - nhung nhà choi tien co noi tieng Viet Nam hien dang song tai so 166 Chi Lang.

Hai nhà hàng to chuc dám cuoi duoc xây theo loi kien trúc co (Gia Hoi và Cung Hy) cung khien duong Chi Lang long lay hon.

Tiem vàng Hoàng Duc (so 75 Chi Lang) duoc gioi buôn bán trang suc bang vàng Hue ua chuong vì có ngay mot xuong gia công vàng ngay sau tiem voi nhung tho thu công lành nghe…

dulich4phuong.net  Co mot con duong di san o Hue
Nhà hàng Cung Hy

Nhà van xu Hue Nguyen Khac Phê dã tung nói rang: “Den Hue, mà chua thanh thoi dao buoc vào choi dam ba ngôi nhà vuon dep nhat, hay chua ghé tham mot vài vuong phu o chon cuu kinh, thì coi nhu... chua den”.

Vay mà, con duong Chi Lang voi khá nhieu di tích và rat nhieu “diem hen” nhu trên hau nhu dang bi lãng quên boi các tour du lich và các chuong trình le hoi, mac dù luong du khách “bui” di bo, dap xe dap, chay xe máy den tham quan, chup anh tai dây và khu pho co Gia Hoi moi ngày không phai là con so ít...

Hãy chia se hình anh du lich cua ban tai dia chi [email protected] de Ban biên tap www.dulich4phuong.net dang tai lên Cong thông tin So tay du lich và khám phá cho dông dao ban doc duoc tham khao và chia se nhung cam xúc cua chính mình.

Có một con đường di sản ở Huế

Theo đánh giá của giới nghiên cứu Huế, con đường Chi Lăng là khu đẹp nhất của phố cổ Gia Hội. Đáng tiếc, đường Chi Lăng e lệ, sâu lắng và đầy hấp dẫn chưa hề có tên trong danh sách điểm đến của một tour du lịch nào…
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá