Bánh ít lá gai Cù Lao Chàm

Cách trung tâm phố cổ Hội An (Quảng Nam) khoảng 25 hải lý, đảo Cù Lao Chàm vẫn còn giữ được vẻ hiền hòa, thuần khiết. Đặc biệt cư dân nơi đây còn giữ nếp nghề truyền thống gói bánh ít lá gai dẫu đã trải qua bao thăng trầm.


dulich4phuong.net  Bánh ít lá gai Cù Lao Chàm

dulich4phuong.net  Bánh ít lá gai Cù Lao Chàm
Thơm ngon những chiếc bánh ít Cù Lao Chàm - Ảnh: T.Ly

Thuở ban đầu, bánh ít lá gai Cù Lao Chàm chỉ xuất hiện trong dịp lễ, tết truyền thống. Nhưng nhờ hương vị  thơm ngon, bánh ít Cù Lao Chàm thành thương hiệu riêng, nổi tiếng. Và không biết tự bao giờ, tấm bánh ít quà quê nơi đảo nhỏ đã trở thành hương vị khó quên với nhiều du khách ghé thăm.

Để cho ra đời một chiếc bánh ít lá gai ngon phải trải qua rất nhiều công đoạn, đòi hỏi người làm bánh phải khéo léo và tỉ mỉ. Riêng tại vùng đảo Cù Lao Chàm quy trình làm bánh rất riêng, khó có thể nhầm lẫn.

Ngày nay, nhắc đến Cù Lao Chàm, bên cạnh các loại mực một nắng, cá khô… người ta không thể không nhắc đến bánh ít lá gai. Mỗi ngày, từng gói bánh bọc cẩn thận trong tờ báo cũ theo tay du khách đi khắp mọi miền.

Đầu tiên chọn loại lá gai tươi. Người nấu bánh phải vào tận rừng trên đảo để tìm bằng được những gùi lá gai xanh đậm. Lá đem về xé làm hai, tước bỏ xơ, sống lá, rửa sạch, luộc cho lá mềm nhừ rồi vớt ra để nguội, vẩy cho thật ráo nước. Cho vào cối hoặc máy nghiền từng ít một, giã cho lá nhuyễn mịn.

Công đoạn tiếp theo là quết bột bằng cách trộn đều bột nếp (loại bột nếp lúa mới, vừa thơm vừa dẻo) sau đó quết hỗn hợp bột với lá gai đã giã mịn. Khâu quết bột quyết định bánh có ngon hay không. Phải quết thật kỹ, nếu không hỗn hợp bột sẽ bị lợn cợn làm bánh không mịn. Sau khi quết, trộn đều nước đường tỉ lệ vừa ăn với hỗn hợp bột và lá gai, nhồi kỹ lần nữa cho thật mịn bóng.

Riêng phần nhân bánh làm bằng đậu xanh được hấp chín, giã nhuyễn mịn trộn với ít đường. Tuy nhiên, để có được chiếc bánh ít “đặc hạng” như ở vùng đảo Cù Lao Chàm, phần nhân bánh không chỉ thuần túy làm bằng đậu xanh mà còn trộn chung với dừa nạo sợi trụng qua nước sôi để ráo và không quên nhỏ thêm vài giọt dầu hoa bưởi.

Cuối cùng là gói và mang bánh đi hấp. Người ta chọn lá gói bánh ít là lá chuối chát (chuối hột), không dùng lá chuối khác. Người gói bánh phải đảm bảo bánh gói cho nhanh, cho khéo. Từng cục bột được dàn mỏng, cho nhân vào, vo tròn. Lót từ hai đến ba miếng lá chuối xếp mí lên nhau, thoa lên mặt lá trong cùng ít dầu ăn rồi đặt viên bánh vào giữa. Chỉ cần vài ba động tác khéo léo từ đôi bàn tay người thợ là đã có những chiếc bánh ít lá gai hình tam giác, hình tháp xinh xắn.  

dulich4phuong.net  Bánh ít lá gai Cù Lao Chàm
Những thau bánh chờ du khách ghé mua - Ảnh: T.Ly

Bánh gói xong mang đi hấp cách thủy trong nồi nước sôi để lửa lớn. Khâu hấp bánh tưởng đơn giản nhưng cũng khá kỳ công và quyết định chất lượng bánh. Bánh phải xếp thưa, không quá hai chồng để dễ chín đều. Hấp đúng 30 phút sau khi nước sôi là được. Nhanh tay lấy bánh ra, để chỗ thoáng gió cho lá mau ráo.

Không khoe mùi tỏa hương như bánh ram, bánh khoai…, chỉ tới khi bóc bánh đặt lên đĩa người ta mới thật sự ngỡ ngàng, lớp vỏ mỏng với sắc xanh sẫm bình dị, bao lấy khối nhân bóng vàng bên trong.

Bánh ít lá gai - quà quê nơi phố thị

Từ lâu, bánh ít lá gai là niềm tự hào của người dân nơi phố cổ Hội An. Người con xa quê trên mỗi bước đường cứ nhớ hoài mùi hương gạo nếp, hương lá gai phảng phất trong từng chiếc bánh ít nhỏ nhắn. Mỗi du khách khi đến Hội An cũng tìm đường vượt sóng đến được đảo Cù Lao Chàm để tha hồ thưởng thức những chiếc bánh ít hay tận mắt chứng kiến cách làm bánh rồi mua về làm quà cho người thân.








Banh it la gai Cu Lao Cham


Cách trung tâm pho co Hoi An (Quang Nam) khoang 25 hai lý, dao Cù Lao Chàm van còn giu duoc ve hien hòa, thuan khiet. Dac biet cu dân noi dây còn giu nep nghe truyen thong gói bánh ít lá gai dau dã trai qua bao thang tram.


dulich4phuong.net  Banh it la gai Cu Lao Cham

dulich4phuong.net  Banh it la gai Cu Lao Cham
Thom ngon nhung chiec bánh ít Cù Lao Chàm - Anh: T.Ly

Thuo ban dau, bánh ít lá gai Cù Lao Chàm chi xuat hien trong dip le, tet truyen thong. Nhung nho huong vi  thom ngon, bánh ít Cù Lao Chàm thành thuong hieu riêng, noi tieng. Và không biet tu bao gio, tam bánh ít quà quê noi dao nho dã tro thành huong vi khó quên voi nhieu du khách ghé tham.

De cho ra doi mot chiec bánh ít lá gai ngon phai trai qua rat nhieu công doan, dòi hoi nguoi làm bánh phai khéo léo và ti mi. Riêng tai vùng dao Cù Lao Chàm quy trình làm bánh rat riêng, khó có the nham lan.

Ngày nay, nhac den Cù Lao Chàm, bên canh các loai muc mot nang, cá khô… nguoi ta không the không nhac den bánh ít lá gai. Moi ngày, tung gói bánh boc can than trong to báo cu theo tay du khách di khap moi mien.

Dau tiên chon loai lá gai tuoi. Nguoi nau bánh phai vào tan rung trên dao de tìm bang duoc nhung gùi lá gai xanh dam. Lá dem ve xé làm hai, tuoc bo xo, song lá, rua sach, luoc cho lá mem nhu roi vot ra de nguoi, vay cho that ráo nuoc. Cho vào coi hoac máy nghien tung ít mot, giã cho lá nhuyen min.

Công doan tiep theo là quet bot bang cách tron deu bot nep (loai bot nep lúa moi, vua thom vua deo) sau dó quet hon hop bot voi lá gai dã giã min. Khâu quet bot quyet dinh bánh có ngon hay không. Phai quet that ky, neu không hon hop bot se bi lon con làm bánh không min. Sau khi quet, tron deu nuoc duong ti le vua an voi hon hop bot và lá gai, nhoi ky lan nua cho that min bóng.

Riêng phan nhân bánh làm bang dau xanh duoc hap chín, giã nhuyen min tron voi ít duong. Tuy nhiên, de có duoc chiec bánh ít “dac hang” nhu o vùng dao Cù Lao Chàm, phan nhân bánh không chi thuan túy làm bang dau xanh mà còn tron chung voi dua nao soi trung qua nuoc sôi de ráo và không quên nho thêm vài giot dau hoa buoi.

Cuoi cùng là gói và mang bánh di hap. Nguoi ta chon lá gói bánh ít là lá chuoi chát (chuoi hot), không dùng lá chuoi khác. Nguoi gói bánh phai dam bao bánh gói cho nhanh, cho khéo. Tung cuc bot duoc dàn mong, cho nhân vào, vo tròn. Lót tu hai den ba mieng lá chuoi xep mí lên nhau, thoa lên mat lá trong cùng ít dau an roi dat viên bánh vào giua. Chi can vài ba dong tác khéo léo tu dôi bàn tay nguoi tho là dã có nhung chiec bánh ít lá gai hình tam giác, hình tháp xinh xan.  

dulich4phuong.net  Banh it la gai Cu Lao Cham
Nhung thau bánh cho du khách ghé mua - Anh: T.Ly

Bánh gói xong mang di hap cách thuy trong noi nuoc sôi de lua lon. Khâu hap bánh tuong don gian nhung cung khá ky công và quyet dinh chat luong bánh. Bánh phai xep thua, không quá hai chong de de chín deu. Hap dúng 30 phút sau khi nuoc sôi là duoc. Nhanh tay lay bánh ra, de cho thoáng gió cho lá mau ráo.

Không khoe mùi toa huong nhu bánh ram, bánh khoai…, chi toi khi bóc bánh dat lên dia nguoi ta moi that su ngo ngàng, lop vo mong voi sac xanh sam bình di, bao lay khoi nhân bóng vàng bên trong.

Bánh ít lá gai - quà quê noi pho thi

Tu lâu, bánh ít lá gai là niem tu hào cua nguoi dân noi pho co Hoi An. Nguoi con xa quê trên moi buoc duong cu nho hoài mùi huong gao nep, huong lá gai phang phat trong tung chiec bánh ít nho nhan. Moi du khách khi den Hoi An cung tìm duong vuot sóng den duoc dao Cù Lao Chàm de tha ho thuong thuc nhung chiec bánh ít hay tan mat chung kien cách làm bánh roi mua ve làm quà cho nguoi thân.

Bánh ít lá gai Cù Lao Chàm

Cách trung tâm phố cổ Hội An (Quảng Nam) khoảng 25 hải lý, đảo Cù Lao Chàm vẫn còn giữ được vẻ hiền hòa, thuần khiết. Đặc biệt cư dân nơi đây còn giữ nếp nghề truyền thống gói bánh ít lá gai dẫu đã trải qua bao thăng trầm.
Giới thiệu cho bạn bè
  • gplus
  • pinterest

Bình luận

Đăng bình luận

Đánh giá